Festiwal był wspaniały. Przede wszystkim zachwycił mnie temat, który pomógł mi osadzić się w tu i teraz. Czasy są trudne i potrzebowałam oderwać się od wielkiej polityki, decyzji rządów, wojen i skupić się na tym, co mnie otacza, co jest blisko. Zagłębienie się w przeszłość Kazimierza, dzieje jego mieszkańców, muzykę, zapachy i smaki sprawiło, że historia po raz kolejny spotkała się z teraźniejszością. Mam wrażenie niezwykłości tej edycji festiwalu i poczucie, że w całym dziejącym się dookoła zamęcie, uczestniczkom i uczestnikom udało się ocalić coś najcenniejszego – spotkanie. – to jedna z wielu pozytywnych opinii, jakie otrzymaliśmy od uczestników 34. FKŻ.
Łącznie, w 149 wydarzeniach 34. Festiwalu Kultury Żydowskiej udział wzięło ponad 18 000 osób z całego świata (stacjonarnie oraz online); zaprosiliśmy 77 artystów, instruktorów i wykładowców, a pomagało nam 46 wolontariuszy z 18 krajów świata. Na stronie 34. FKŻ możecie zobaczyć szczegółowy raport z tej edycji oraz nagrania koncertów i wykładów. Klipy z koncertów dostępne są również na naszym profilu w serwisie YouTube, a zdjęcia – na Flickr.
A propos wolontariuszy – dzięki dofinansowaniu Unii Europejskiej poprzez Europejski Korpus Solidarności mogliśmy gościć przez miesiąc młodych ludzi z całego świata, którzy wraz ze swoimi polskimi kolegami i koleżankami nie tylko pomagali nam w realizacji 34. FKŻ, ale też wspólnie z Andrew Melchiorem przygotowali nowatorski audioprzewodnik po Kazimierzu, wspierany przez AI. Wciąż możecie z niego skorzystać – zobaczcie tutaj. Prace nad nim koordynowali nasi tegoroczni długoterminowi wolontariusze – Elisha Bar z Izraela i Dawid Wedekind z Niemiec.
Rok 2025 był rokiem zmian. Oprócz tych niespodziewanych, związanych z atakami rakietowymi Iranu na Izrael, nastąpiły również zmiany długo przygotowywane, przemyślane i … naturalne.
Od 13 listopada 2025 roku Przewodniczącym Zarządu Stowarzyszenia Festiwal Kultury Żydowskiej jest Robert Gądek – pracują w biurze FKŻ od 2005 roku jako zastępca Janusza Makucha, od 1 stycznia 2026 roku, Robert obejmie również stanowisko Dyrektora FKŻ.
Po trzydziestu siedmiu latach od powstania Festiwalu Kultury Żydowskiej w Krakowie postanowiłem ustąpić z funkcji jego dyrektora. To dla mnie naturalna kolej rzeczy, jeśli założyć, że sensem Festiwalu jest jego trwanie i nieustanny rozwój. – napisał twórca i dyrektor FKŻ, Janusz Makuch.
I chociaż Janusz, osiągając wiek emerytalny, rezygnuje z formalnych funkcji w Zarządzie Stowarzyszenia i festiwalu, to pozostaje z nami jako twórca i kurator programu festiwalowego. czytaj więcej
Zmiany nastąpiły również w Chederze. Od października Cheder to już nie tylko kawiarnia, ale miejsce, w którym również zjecie smaczne śniadania i lunche – i to nie tylko te inspirowane Bliskim Wschodem, ale też te z jeszcze bliższego nam Wschodu, czyli z Ukrainy. Wasze ulubione: szakszuka, hummus, baklawa i kawa z findżanu, sąsiadują w menu Chederu z syrniczkami, forszmakiem odeskim, kuglem, naparami z malin, kakao i omletem.
Po tym pierwszym kroku koniecznych zmian – od przyszłego roku wracamy z całorocznym programem w Chederze, jak też z kilkoma nowościami. Ale o tym napiszemy Wam już wkrótce w chederowych mediach społecznościowych – czy już na obserwujecie? Jeżeli jeszcze nie, to zapraszamy tutaj: Facebook | Instagram.
W listopadzie 2025 roku Janusz Makuch i Robert Gądek wzięli udział w International Music Showcase Festival w Jerozolimie i Tel Awiwie. Przez 6 dni obejrzeli ponad 70 koncertów, preformance’ów, happeningów, wystaw – pokazujących to, co Izrael ma do zaoferowania światu. Co z tych prezentacji zobaczycie na najbliższych edycjach FKŻ w Krakowie? Tego dowiecie się już wkrótce.
Niestety, ten rok był też czasem pożegnań z ważnymi dla nas osobami. W lutym odszedł od nas kantor Benzion Miller, a we wrześniu – Tad Taube. Pożegnaliśmy naszych wspaniałych przyjaciół, dzięki którym festiwal stał się tym, czym jest obecnie. Koncert Kantorów w ramach 34. FKŻ dedykowany był Benzionowi Millerowi, którego kunszt na scenie w synagodze Tempel mogliście podziwiać od ponad 30 lat i Tadowi Taube, dzięki któremu FKŻ mógł stać się międzynarodową, cenioną prezentacją współczesnej kultury żydowskiej w jego ukochanym Krakowie.
Kantor Benzion Miller, 1947 - 2025
Tad Taube, 1931 - 2025
zdjęcia: Edyta Dufaj, Michał Ramus